ایکنا - چهارشنبه 25 ارديبهشت 1387 16:12:46             شماره‌ خبر :

رئيس فرهنگ‌سرای قرآن: محافل قرآنی 10 سال است كه يكنواخت برگزار می‌شود

گروه فعاليت‌های قرآنی: به انجام كارهای معمول تا حدودی عادت كرده‌ايم و هنوز به تفكر خلاق در اين زمينه دست پيدا نكرده‌ايم به طور مثال محافل انس با قرآن ما بيش از يك دهه است كه بدون اندك تغييری با همان سبك و سياق برگزار می‌شود.

 

به گزارش خبرگزاری قرآنی ايران(ايكنا) مقام معظم رهبری چندی پيش درجمع جهادگران جهاد دانشگاهی با اشاره به فعاليت‌های قرآنی اين نهاد بر لزوم ارايه نو‌آوری در اجرای اين برنامه‌ها و تفاوت ميان برنامه‌های جهاد با ساير نهادها تاكيد كردند متعاقب آن كميته ابتكار در جهاد دانشگاهی تشكيل شد و ايكنا هم بنابر وظيفه خبری خود اين موضوع را با كارشناسان و فعالان قرآنی در ميان نهاد از جمله اين گفت و گوها نشستی بود كه هفته گذشته با حضور «محمدرضا پورمعين» رئيس فرهنگ‌سرای قرآن و «رضا نباتی» كارشناس آموزش قرآن دوره ابتدايی دفتر برنامه‌ريزی و تأليف كتب درسی آموزش و پرورش برگزار شد.

پورمعين در ابتدای اين نشست تعريف خود را از ابتكار، تأسيس يا تكميل كاری دانست كه مورد تأييد سازمان‌ها و يا نخبگان آن حوزه باشد و در ادامه افزود: نوآوری فراتر از ابتكار است و مقام معظم رهبری در ابتدای سال مردم و مسئولان را به نوآوری دعوت كردند.

 رئيس فرهنگ‌سرای قرآن:

مهمترين شيوه راهبردی برای جذب مخاطبان در اين زمينه و رسيدن به ابتكار و نوآوری، مخاطب‌محوری است كه در برخی مراكز دولتی كمتر به آن توجه می‌شود.

وی با ابراز تأسف از نبود تفكر خلاق در حوزه فعاليت‌های قرآنی و نگاه استمراری در اين حيطه، بيان كرد: به انجام كارهای معمول تا حدودی عادت كرديم و هنوز به تفكر خلاق در اين زمينه دست پيدا نكرده‌ايم كه آيا می‌شود فضا را تغيير داد، محافل انس با قرآن ما بيش از يك دهه است كه تغيير نكرده و بدون اندك تغييری با همان سبك و سياق برگزار می‌شود.

لزوم مخاطب‌محوری در برنامه‌های فرهنگی

مسئول فرهنگ‌سرای قرآن با اشاره به بحث چگونگی اجرای ابتكار در حوزه فعاليت‌های قرآنی تصريح كرد: مهمترين شيوه راهبردی برای جذب مخاطبان در اين زمينه و رسيدن به ابتكار و نوآوری، مخاطب‌محوری است كه در برخی مراكز دولتی كمتر به آن توجه می‌شود.

در ادامه اين نشست خبری «رضا نباتی» كارشناس قرآنی آموزش و پرورش نيز در پاسخ به اين سئوال كه تعريف شما از بتكار چيست با اشاره به لزوم طرح موضوع ابتكار در فعاليت‌های قرآنی به ويژه آموزش و پرورش، افزود: در جامعه فعلی متولی امور قرآنی نداريم و بايد طرح وزارت‌خانه قرآن را پيگيری كنيم تا امور قرآنی از يك انسجام و نظم خاصی برخوردار شود.

وی تصريح كرد: خلاقيت می‌تواند هم كار نو و جديد باشد و هم مكمل فعاليت‌های قبل باشد و در هر حال بايد از دو ويژگی برخوردار باشد؛ يعنی هم جديد بودن آن لحاظ شود و هم ارزشمند باشد، خيلی از فعاليت‌های قرآنی از نظر ساختار و شالوده دچار فرسودگی شده‌اند، قديمی و كهنه هستند و نمی‌توان با رنگ و لعاب آن را به عنوان فعاليت جديد قلمداد كرد.

نبود تغيير تدريجی بحران‌ساز است

نباتی با اشاره به عدم استقبال برخی متوليان فعاليت‌های قرآنی از تغيير در كارهای موجود، گفت: بسياری از افراد متولی و دست‌اندركار از تغييرات می‌ترسند و به استقبال تغييرات در اين زمينه نمی‌روند ولی اگر تغييرات به صورت تدريجی انجام نشود، تبديل به بحران خواهد شد.

 نباتی:

خلاقيت می‌تواند هم كار نو و جديد باشد و هم مكمل فعاليت‌های قبل باشد ولی در هر حال بايد از دو ويژگی برخوردار باشد؛ يعنی هم جديد بودن آن لحاظ شود و هم ارزشمند باشد.

كارشناس قرآنی دفتر تأليف آموزش و پرورش، فقر تكنيكی و دانش را از عوامل نوآوری در فعاليت‌های قرآنی دانست و تأكيد كرد: بايد به اين نكته كه چطور می‌شود فعاليت‌های قرآنی را جذاب كرد، نيز توجه داشته باشيم و آن را در فعاليت‌ها لحاظ كنيم.

وی فلسفه نزول قرآن را بيدار كردن فطرت مخاطبان عنوان كرد و افزود: فعاليت‌های خلاق قرآنی نيز بايد با توجه به بيدار كردن فطرت مخاطبان از جمله دانش‌آموزان باشد، هم چنين معرفی چهره‌های قرآنی و فعاليت‌های جديد متناسب با نيازهای جامعه نيز بايد در انجام فعاليت‌ها لحاظ شود.

لزوم تجدید نظر در اهداف و روش‌ها

نباتی با اشاره به روش كلاس‌های آموزشی كه بسيار قاعده‌محور است، گفت: بايد در اهداف و روش‌ها تجديدنظر كنيم در بسياری از كلاس‌های آموزش قرآن، معلم در رأس جلسه است و دانش‌آموز فرصتی برای فعاليت ندارد و تنها بايد نقش مستمع را ايفا كند.

كارشناس قرآن دفتر تأليف آموزش و پرورش، علت انگيزه نداشتن دانش‌آموزان در مقوله فعاليت‌های قرآنی را عمومی نكردن اين بحث دانست و تأكيد كرد: منظور از عمومی كردن قرآن عدم توجه به فعاليت‌های تخصصی نيست، منظور توسعه و گسترش اين امور در حيطه مردمی است كه عوض كردن شيوه مسابقات و محتوای آن راه‌‌كاری برای رسيدن به اين مقوله است.

پورمعين در ادامه ميزگرد بررسی لزوم طرح ابتكار در فعاليت‌های قرآنی در پاسخ به اين پرسش كه شما به عنوان رئيس فرهنگ‌سرای قرآن چه فعاليت‌هايی را در اين زمينه انجام داده‌ايد، به بيان برنامه 10 ساله فرهنگ‌سرای قرآن اشاره كرد و اظهار كرد: بايد فرهنگ توجه به قرآن مطرح شود كه ما هم به نوبه خودمان دستورالعمل‌هايی را در برنامه‌های تدوين شده، از دستورات قرآن، ائمه‌اطهار، منويات مقام معظم رهبری و نظرات كارشناسان خبره استخراج كرده‌ايم.

 

جوانان و نوجوانان در اولویت

پورمعين در ادامه سخنانش با اشاره به برنامه‌هايش برای فرهنگ‌سرای قرآن و با اشاره به مديريت قرآنی شهر تهران توسط فرهنگ‌سرای قرآن در سال نوآوری و شكوفايی اظهار كرد: برای رسيدن به اين منظور دو هدف غايی و عملياتی را دنبال می‌كنيم كه با پيگيری اهداف عملياتی به آن هدف نهايی، كه تنظيم رفتار شهروندان مبتنی بر اخلاق اسلامی است، دست پيدا كنيم؛ برای وارد كردن دستورالعمل‌های قرآنی در بين مردم چندين هدف عملياتی را با لحاظ كردن موضوع ابتكار در سازمان فرهنگی و هنری شهرداری تهران تعيين كرده‌ايم كه در آن طرح‌ها جوانان و نوجوانان در اولويت هستند، زيرا برای نهادينه شدن يك امر بايد به صورت ريشه‌ای اقدام كرد.

 رئيس فرهنگ‌سرای قرآن:
فعاليت‌های قرآنی موجود بی‌تحرك است و ما برای از بين بردن اين سكون بايد اقداماتی را انام دهيم، تا فعاليت‌های قرآنی همراه با تحرك و نشاط برگزار شود.

سهل‌الوصول بودن، عاملی برای جذب مخاطب

پورمعين در ادامه اين نشست تنوع در ارايه خدمات برای تمامی اقشار و گروه‌های سنی را از ديگر اهداف مبتكرانه خواند و افزود: سهل‌الوصول بودن فعاليت‌های قرآنی در مرحله ثبت‌نام و برگزاری كلاس و...، همچنين تأكيد بر شيوه‌های جذب مخاطب از ديگر فعاليت‌های ما است.

رئيس فرهنگ‌سرای قرآن با اشاره به‌وجود آوردن تحرك و نشاط در فعاليت‌های قرآنی گفت: فعاليت‌های قرآنی موجود بی‌تحرك است و ما برای از بين بردن اين سكون هر روز در فرهنگ‌سرای قرآن ميزبان يك مدرسه هستيم و در طی اين ميزبانی بچه‌ها را با ظرفيت‌های هنری قرآنيشان آشنا می‌كنيم.

ضرورت استمرار در برنامه‌های قرآنی در طول سال

وی در ادامه با اشاره به سخنی از امام خمينی(ره) با اين مضمون كه «اين محرم و صفر است كه اسلام را زنده نگه داشته است»، تأكيد كرد: عاشورا هر ساله تكرار می‌شود و ما هر سال با برگزاری مراسم عزاداری سالار شهدا، بار ديگر درباره قيام عظيم امام حسين(ع) به فكر فرو می‌رويم و متحول می‌شويم، در برخی از فعاليت‌های قرآنی نيز مداومت و استمرار لازم است و باعث شكوفايی استعدادهای موجود و بالقوه می‌شود.

انتقاد از کلاس‌های قرآن مدارس

رئيس فرهنگ‌سرای قرآن استفاده از فن‌آوری نوين در اين عرصه را امری لازم قلمداد كرد و گفت: مناسب نبودن كلاس‌های قرآن آموزش و پرورش يكی از اعتراضاتی است كه به اين نهاد وارد است، كلاس قرآن بايد به صورت كارگاهی و مطابق با علم روز برگزار شود تا بچه‌ها با قرآن ملموس شوند، به طور مثال يك روز با خط‌های قرآن، روز ديگر تذهيب و قطع‌های قرآن آشنا شوند و با آن ارتباط نزديك برقرار كنند.

پورمعين با اشاره به مشاركت مخاطبان در فعاليت‌های قرآنی بيان كرد: حضور فعال مخاطب در جريان كار امری غيرقابل انكار است كه معلمان بايد از اين شيوه برای آموزش قرآن‌آموزان بهره بگيرند، يكی از عوامل موفقيت حجت‌الاسلام‌والمسلمين«محسن قرائتی» در امر آموزش استفاده از اين شيوه است.

 نباتی:
بايد در هدف‌گذاری و اجرای برنامه‌ها به موضوع انس با قرآن توجه بيشتری شود تا زمانی‌كه به كودكان آموزش نماز و قرآن می‌دهيم، دانش‌آموز قرآن‌خوان شود و دستورالعمل‌های آن ‌ها را در متن زندگی جاری و ساری كند.

خودانتقادی، معبری برای رشد

در ادامه اين نشست رضا نباتی، كارشناس قرآن وزارت آموزش و پرورش با اشاره به لزوم فرهنگ‌سازی در آموزش و اشاره به منع نكردن پيامبر از رطب خوردن كودك به واسطه آن‌كه خودشان خرما خورده بودند، گفت: بايد به آموزش، نگاه فرهنگی داشته باشيم و برای جاری شدن فرهنگ قرآنی از خودمان آغاز كنيم؛ بايد موانع فرهنگی، محيطی و ادراكی را در اين عرصه شناسايی كنيم و با توجه به سال نوآوری و شكوفايی بياييد تمام مسئولان از نقد استقبال كنيم و فعاليت‌های خود را به چالش و نقد بكشيم تا در درازمدت با بحران روبه‌رو نشويم.

كارشناس قرآنی اداره آموزش و پرورش هدف اين نهاد را توسعه سواد قرآنی دانست و افزود: عموم مردم بايد دارای سواد قرآنی شوند و با قرآن انس داشته باشند، ولی اين مقوله (انس با قرآن) كمتر مورد توجه واقع می‌شود.

نباتی در ادامه اظهار كرد: بايد در هدف‌گذاری و اجرای برنامه‌ها به موضوع انس با قرآن توجه بيشتری شود تا زمانی‌كه به كودكان آموزش نماز و قرآن می‌دهيم، دانش‌آموز قرآن‌خوان شود و به دستورالعمل‌های آن عمل كند و آن‌ها را در متن زندگی جاری و ساری كند.

ضرورت نگاه علمی به برنامه‌های قرآنی

وی در ادامه نگاه علمی به فعاليت‌های قرآنی را به عنوان پيشنهاد مطرح كرد و افزود: نگاه ما به فعاليت‌های قرآنی بايد علمی باشد و برنامه‌ريزی نيز در بطن اين نگاه موجود باشد و در اين برنامه‌ريزی از نظارت و پشتيبانی اصولی نيز برخوردار باشيم.

نباتی علت توفيق نيافتن پاره‌ای از فعاليت‌های قرآنی را نبود متولی و نظارت عنوان و تأكيد كرد: برای رسيدن به مرحله قابل قبول در اين عرصه و توفيق در اين امور بايد متولی و ناظر در فعاليت‌های قرآنی، همچنين نظارت در اين عنوان‌ها وجود داشته باشد.

 پورمعين:
حضور فعال مخاطب در جريان كار امری غيرقابل انكار است كه معلمان بايد از اين شيوه برای آموزش و جذب قرآن‌آموزان بهره بگيرند و ان‌ها را در درس مشاركت دهند.

پورمعين هم در پاسخ به اين سئوال كه چه افرادی در حوزه ابتكار و نوآوری در فعاليت‌های قرآنی بايد دست به كار شوند، تأكيد كرد: در اين حيطه چند گروه مسئول هستند و بايد كمك كنند؛ انديشمندان و نخبگان قرآنی، هنرمندان مرتبط با فعاليت‌های قرآنی، قراء، حفاظ و پژوهشگران قرآنی، مديران عرصه‌های اجرايی فعاليت‌های قرآنی و نظرات گروه‌های مردمی در اين عرصه می‌توانند كارساز باشند.

وی در ادامه اظهار كرد: بسياری از طرح‌های ما با كمك و حضور مردم سنجيده می‌شود و نقش مردم در اين عرصه انكارپذير است، همچنين اگر هماهنگ‌كننده‌ای برای اين پنج گروه وجود داشته باشد تأثير خوبی بر جای خواهد گذاشت