رعـايـت چـهـار حـق، در يـك نـقـد       

   نـقـد، احـقـاق حـق اسـت؛ امـا حـق چـه کـسـي؟     

1- حق علم : اولين حقي که بايد در نقد احقاق شود، حق علم است. حق علم اين است که اصيل از بديل شناخته شود.

2- حق عالِم : در حالت سلبي، منظور اين است که عالِم را از زندان وهم خود نجات دهيم. نقد براي اين است که عالم دو چشم پيدا کند، يعني چشمي از بيرون بر چشمي از درون اضافه شود، اگر با يک چشم ببيند، دچار سوگيري خواهد شد.

3- حق متعلم : عالِمان شاگرداني دارند که آثار عالمان و دانشمندان را مي‌خوانند و اگر نقدي نباشد، در زندان عالِم گرفتار خواهند شد. نقادي يعني اينکه افق جديدي پيش روي متعلم گشوده شود و متعلم به بلوغ فکري برسد.

4- حق نقد : هر کسي حق دارد نقد کند، به شرطي که حق آن را به جا بياورد و به طور سلبي و ايجابي مي‌توان به آن پرداخت. در حمله کردن به نقاط ضعف علمي بايد مانند جراح، بي‌رحمانه عمل کرد، اما در رابطه با شخصيت نويسنده، بايد دست به عصا بود و توجه بسياري به آن کرد.

دكتر خسرو باقري